विचार

सन्दर्भ १३२ औं माओ दिवस

सन्दर्भ १३२ औं माओ दिवस

लेखक : गंगा पौडेल विश्व चर्चित सर्वहारावर्गका नेता तथा दार्शनिकहरु आकाशबाट झर्ने पातालबाट निस्किने त हैनन्, उनीहरु पनि यही समाजमा जन्मिएका र हुर्किएका हुन् । तर उनीहरुमा भएको विशिष्ट ज्ञान र अद्भूत क्षमताको कारण समाज, राष्ट्र, अन्तर्राष्ट्रमा कृतिमान कायम गर्न सफल हुन्छन् । यही पंक्तिमा चिनियाँ कम्युनिस्ट पार्टीका चर्चित नेता माओ–त्सेतुङ पनि पर्दछन् । उनको जीवनभरको संघर्ष अथवा इतिहासको बारेमा दर्जनौं ठूला ठूला कितावका ठेलीहरु नै लेखिएका छन् । कैंयौं विद्वानहरुले उनको बारेमा लेख, रचनाहरु पनि लेखेका छन् । आगामी २६ डिसेम्बर (२०२४) तदनुसार २०८१ पुष ११ गतेका दिन कमरेड माओको १३२ औं जन्म दिन भएको हुँदा उहाँको स्मृतिमा छोटो…
Read More
नेपालमा आरक्षणको सवाल

नेपालमा आरक्षणको सवाल

बाबा अम्बेडकरको विषयमा भारतका गृहमन्त्री अमित शाहको लोकसभाभित्रको वक्तव्यलाई लिएर भारतीय संसदमा हंगामा भएको छ। बाबा अम्बेडकर अनुसूचित र सीमान्त जाति र वर्गको आरक्षण, संरक्षण र उत्थानको विषयका ठूला संस्थापक योद्धा हुन् । भर्खरै बंगलादेशमा आरक्षणको विषयलाई लिएर सत्ताको तख्तापलट भएको छ। लेखक : कुमार दाहाल – कुमार दाहाल भारतीय राष्ट्रिय कांग्रेसको सामाजिक न्याय र संरक्षणवादी अडानले भारतीय लोकसभामा बाबा अम्बेडकरको विषय निकै चर्को रुपमा उठेको छ। अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पको संरक्षणवादी राष्ट्रवाद र राष्ट्र प्रथमको नीति र युरोपमा चल्दै गरेको राष्ट्रवादको समर्थनले संसारमा आन्तरिक राष्ट्रवादको संकेत देखा परेको छ। यद्यपि यो विषय निश्चित वर्ग जनजातिको उत्थान र संरक्षणको विषय…
Read More
राष्ट्रिय एकता महाधिवेशनको समीक्षा

राष्ट्रिय एकता महाधिवेशनको समीक्षा

क्रान्तिकारी कम्युनिस्ट पार्टी नेपालको राष्ट्रिय एकता महाधिवेशन २०८१ मंसिर १३ देखि २३ सम्म काठमाडौमा सम्पन्न भयो । पार्टीका सबै तहका समितिहरूमा महाधिवेशनको अवश्य पनि समीक्षा हुने छ,तथापि यहाँ संक्षिप्तमा प्रारम्भिक समीक्षा राखिएकोछ । यो महाधिवेशन अवश्यमेव दीर्घकालीन महत्वको हुनेछ । महाधिवेशनको मुख्य दुई वटा कार्य हुन्छ ,एक वैचारिक कार्य र दुई सांगठनिक कार्य । यसलाई अर्को शब्दमा नीति र नेतृत्व तय गर्ने पनि भनिन्छ । यो महाधिवेशनको सबै भन्दा महत्वपूर्ण पक्ष भनेको यसले पार्टीको सही राजनीतिक कार्यदिशा तय गरेको छ । नयाँ जनवादको खुड्किलो पार गर्दै बैज्ञानिक समाजवादमा पुग्नका लागि कार्यनीतिक शृङ्खला तय गरिएकोछ । जन संघर्ष , प्रतिरोध संघर्ष…
Read More
एकता महाधिवेशनले दिएको सन्देश

एकता महाधिवेशनले दिएको सन्देश

लेखक – सन्तबहादुर नेपाली क्रान्तिकारी कम्युनिस्ट पार्टी, नेपालको राष्ट्रिय एकता महाधिवेशन भव्यता र हर्षोल्लासका साथ सम्पन्न भएको छ । तीनवटा क्रान्तिकारी पार्टीहरुको, नेकपा (क्रा.मा.) र नेकपा (बहुमत) को २०८० वैशाखमा र क्रान्तिकारी कम्युनिस्ट पार्टी, नेपाल बनेपछि त्यो सित नेकपा (मशाल) को, २०८१ वैशाख १८ गते भएको एकता अधिवेशनले अगाडि सारेको एकता प्रक्रियाले पूर्णता पाएको छ र अब पूर्व समूहको रुपमा सबै पार्टीहरु पूर्व अस्तित्व समाप्त भएर एकीकृत पार्टीको रुपमा उभिन पुगेका छन् । नेपालको कम्युनिस्ट आन्दोलनमा साना साना सामान्य कार्यनीतिक तथा नीतिगत वा व्यक्तिका प्रवृत्ति, चिन्तन र व्यवहारका कारण कैयौं टुट फुटहरु बेहोर्नु प¥यो । त्यसमा कैयौं पार्टी कार्यकर्ताहरु, राजनीतिक…
Read More
प्रम ओलीको चीन भ्रमण र विदेशी हस्तक्षेपका दृश्यहरु

प्रम ओलीको चीन भ्रमण र विदेशी हस्तक्षेपका दृश्यहरु

लेखक : डा. केशव देवकोटा प्रधानमन्त्रि केपी ओली आगामी १७ देखि २१ गतेसम्म छिमेकी चीनको भ्रमणमा जानुहुने प्रायः पक्का भएको छ । चीनका प्रधानमन्त्रि ली छ्याङले ओलीलाई चीन भ्रमणको औपचारिक निमन्त्रणा गरिसक्नु भएको छ । प्रम ओलीको भ्रमणको आवश्यक प्रबन्धका लागि परराष्ट्रमन्त्रि डा। आरजु देउवा आगामी १४ गते बेइजिङ पुग्ने कार्यक्रम रहेको छ । चीनले नेपालमा पोखरा बिमानस्थलको निर्माणसँगै बीआरआई योजनाको कार्यान्वयन शुरु भैसकेको भनेको छ । नेपालले सन् २०१७ मै चीनसँग बीआरआईको संझौता गरेको थियो । सोही साल अमेरिकासँग संझौता गरिएको एमसीसी परियोजना ०७८ फागुन १५ गते नेपालको संसदबाट पारित भएको नाटकीय घोषणासँगै ०८० को भदौ १३ बाट कार्यान्वयन…
Read More
माओवादः माक्र्सवाद–लेनिनवादको नयाँ, तेस्रो र श्रेष्ठ चरण

माओवादः माक्र्सवाद–लेनिनवादको नयाँ, तेस्रो र श्रेष्ठ चरण

सुदर्शन, प्रवक्ता एवम् केन्द्रीय कार्यालय सदस्य, क्रान्तिकारी कम्युनिस्ट पार्टी नेपाल क्रान्तिकारी कम्युनिस्ट पार्टी नेपाल र नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (मशाल)बीच एकता भइ बनेको क्रान्तिकारी कम्युनिस्ट पार्टी नेपालको वि.सं. २०८१ बैशाख १८ गते एकता अधिवेशन र सोही महिनाको १९ गते पार्टी एकताको सार्वजनिक घोषणा कार्यक्रम भएको थियो । त्यहाँसम्म पुग्दा हामी विचारधारात्मक कार्यदिशा माक्र्सवाद–लेनिनवाद–माओवाद÷माओविचारधारा, राजनीतिक कार्यदिशा नयाँ जनवादको खुड्किलो पार गर्दै वैज्ञानिक समाजवादतर्फ अघि बढ्ने, सामरिक कार्यदिशा जनसंघर्ष–जनप्रतिरोध संघर्ष–जनविद्रोहको प्रक्रियामा अघि बढ्ने, सशस्त्र संघर्षबाट नै दलाल तथा नोकरशाही अर्थतन्त्रमा आधारित दलाल पूँजीवादी संसदीय सत्ताको अन्त हुने, पार्टी संचालनको पद्धति जनवादी केन्द्रीयता रहने, दलाल पुँजीवादी अधिनायकत्वका विरुद्ध सर्वहारा अधिनायकत्व स्थापना गर्ने, सर्वहारा अन्तर्राष्ट्रियतावादलाई…
Read More
राष्ट्रिय एकता महाधिवेशन सफल पारौं

राष्ट्रिय एकता महाधिवेशन सफल पारौं

लेखक : मनु विक क्रान्तिकारी कम्युनिष्ट पार्टी नेपालको एकता महाधिवेशन यही मंसिर १३ देखि २३ गतेसम्म काठमाण्डौमा सम्पन्न हुन गइरहेको छ । “राष्ट्रिय एकता महाधिवेशन भव्यरुपमा सफल पारौं । नयाँ जनवादी क्रान्तिको खुड्किलो पार गर्दै वैज्ञानिक समाजवादतर्फ अगाडि बढौं ।”भन्ने मूल नाराका साथ राष्ट्रिय एकता महाधिवेशन सम्पन्न हुन गइरहेको छ । एकता महाधिवशेनको सन्दर्भमा देशव्यापी रुपमा भेला सम्मेलनहरु सम्पन्न भइरहेका छन् । महाधिवेशको प्रचार प्रसार तीव्र रुपमा भइहेको छ । क्रान्तिकारी कम्युनिष्ट पार्टी नेपालका जिल्ला तथा केन्द्रका कार्यकर्ताहरु महाधिवेशन सफल पार्नकोलागि निरन्तररुपमा जनभेटघाट ,छलफलमा लागिपरेका छन् । महाधिवेशन सफल पार्नको लागि हरतरहले लाग्नु पर्ने भएको छ ।महाधिवेशनकोलागि क्रान्तिकारी कम्युनिष्ट पार्टी…
Read More
दर्शन : मालेमावादको विकासको प्रश्न

दर्शन : मालेमावादको विकासको प्रश्न

लेखक : हस्तबहादुर केसी ” मार्क्सवाद संघर्षद्वारा मात्र विकसित हुन सक्छ , र यो कुरा विगत र वर्तमानका सन्दर्भमा मात्र नभई भविष्यका सन्दर्भमा पनि त्यत्तिकै सत्य हो ।” – माओ त्सेतुङ , Selected Works Of Mao Tse Tung , Vol.v, p.409, Foreign Language Press 1977. मार्क्सवाद – लेनिनवाद – माओवाद विश्व सर्वहारा वर्गको मार्गदर्शक सिध्दान्त हो । यसको दर्शन द्वन्द्वात्मक तथा ऐतिहासिक भौतिकवादी दर्शन हो । द्वन्द्वात्मक तथा ऐतिहासिक भौतिकवाद विश्व सर्वहारा वर्गको विश्वदृष्टिकोण हो । यस दार्शनिक आलेखमा मार्क्सवाद – लेनिनवाद – माओवादको सैध्दान्तिक तथा दार्शनिक विकास कसरी हुँदै आएको छ भन्ने विषय संक्षेपमा प्रस्तुत गरिनेछ । मार्क्सवादको संक्षिप्त…
Read More
भौतिकवादी सिद्धान्त भनेको के हो ?

भौतिकवादी सिद्धान्त भनेको के हो ?

संसार परिवर्तनशील छ, प्रकृति र सामाजिक जीवनमा निरन्तर विकास र परिवर्तन भइरहन्छ । अब प्रश्न उठ्छ ः संसारमा हुने विकास र परिवर्तनको स्रोत के–के हुन् र तिनलाई हामीले कुन ठाउँमा खोज्नुपर्छ ? सांसारिक परिघटनाहरूका जरा कहाँ रहेका हुन्छन् र कुन आधार र प्रस्थानबिन्दुबाट तिनको व्याख्या–विश्लेषण थाल्नुपर्छ ? कुनै विषय वा प्रक्रियाको अनुसन्धान र खोज गर्ने सम्बन्धमा उक्त सवाल निकै महत्व राख्ने सवाल हो, किनभने यो व्यावहारिक क्षेत्रमा हाम्रो पहुँचसित सम्बन्धित छ र कुनै विषयको अध्ययन र अनुसन्धान गर्दा आधार वा प्रस्थानबिन्दु गलत रहेको खण्डमा त्यसबारे निकालिने निष्कर्षहरू गलत रहन्छन् । संसारमा घट्ने घटनाहरू, सांसारिक चीज तथा तिनका अन्तर्सम्बन्धहरूको व्याख्या–विश्लेषण गर्ने…
Read More
चाडबाडलाई सस्तो तरिकाले मनाऔं

चाडबाडलाई सस्तो तरिकाले मनाऔं

अहिले नेपालीहरुको घर आँगनमा चाडवाड आउँदैछ । विस्तारै वर्षायाम सकिएपछि चाडवाड एक एक गरी दशैं, तिहार, छठ जस्ता चाडवाडहरु नेपालीको घर आँगनमा आउँदै छन् ,यी चाडवाडहरुको सकरात्मक नकरात्मक दुवै पक्ष रहेका छन् । चाडबाड मनाउन सबै आफन्ती इष्ट्रमित्रहरु देश, विदेशबाट आउने गर्दछन् । चाडबाडको समयमा सबैसंग भेटघाट हुन पाइने वषौंदेखि भेटघाट हुन नपाएकारुबीच भेटघाट हुने, दुःख सुखको साटासाट गर्न पाईने, आपसी मेलमिलाप गर्ने समय पाईने हुन्छ ।देशमा रहेका होस या घरमा रहेका खेती किसानी गर्नेहरु होस या कुनै पेशा व्यवसाय गर्नेहरु ,जागिरको शिलशिलामा घरबाहिर रहेकाहरु होस या अध्ययन अध्यापनकोलागि घर छोडेर पर पर पुगेकाहरु जो सुकैले पनि यी चाडबाडको समयमा…
Read More